Wat is letselschade?

Je hebt een ongeval gehad en loopt daardoor letsel op. Naast pijn, ziekenhuisbezoeken en herstel komt er van alles op je af: rekeningen, een werkgever die vraagt wanneer je terugkomt, een verzekeraar die belt. En dan die ene vraag die blijft hangen: kan ik deze schade ergens verhalen?

Op deze pagina leggen we rustig uit wat letselschade precies is, wat het is, welke schade daaronder valt en wanneer je recht kunt hebben op een schadevergoeding. Ook lees je hoe een letselschadezaak in de praktijk verloopt en wat juridische hulp je kost.

Wat is letselschade precies?

Letselschade is alle schade die je lijdt doordat je lichamelijk of psychisch letsel hebt opgelopen bij een gebeurtenis waarvoor iemand anders verantwoordelijk is. Denk aan een aanrijding, een ongeval op het werk of een val door een slecht onderhouden vloer.

Het gaat dus niet alleen om het letsel zelf. Het gaat om alle gevolgen daarvan: de kosten die je maakt, het inkomen dat je misloopt, de hulp die je nodig hebt en het leed dat je ervaart. In juridische taal wordt dit ook wel personenschade genoemd.

Eén ding is belangrijk om te weten: letselschade verhalen kan alleen als er een aansprakelijke partij is. Aansprakelijkheid betekent dat iemand juridisch verantwoordelijk is voor de schade die jij hebt geleden. Zonder aansprakelijke partij is er wel letsel, maar geen letselschade die je kunt claimen. Daar is wel een uitzondering op. Er zijn verzekeringen, zoals een SVI, die dekking bieden voor verkeersongevallen zonder aansprakelijke partij.

Hoe ontstaat letselschade?

Letselschade ontstaat in situaties die vaak alledaags beginnen. De meest voorkomende oorzaken zijn:

• Verkeersongevallen. Een aanrijding als automobilist, fietser, voetganger, motorrijder of passagier. Dit is in Nederland de grootste categorie. Lees meer over letselschade bij een verkeersongeval.
• Ongevallen op het werk. Een val van een ladder, een machine zonder goede beveiliging, een ongeluk met een heftruck of langdurige blootstelling aan schadelijke stoffen. Je werkgever heeft een zorgplicht en is daardoor vaak snel aansprakelijk. Bekijk wat er mogelijk is bij letselschade door een arbeidsongeval.
• Ongevallen door dieren, gebrekkige zaken of een onveilige situatie. Een hondenbeet, een losliggende stoeptegel, een slecht wegdek of een winkelvloer die net gedweild is zonder waarschuwingsbord. Dit valt onder letselschade door overige situaties.
• Een ongeval met dodelijke afloop. Blijven nabestaanden achter, dan spreken we van overlijdensschade na een ongeval.

Het letsel loopt net zo uiteen als de oorzaken: van een gebroken pols of whiplash tot brandwonden, rugklachten, blijvende beperkingen of psychische klachten zoals een posttraumatische stressstoornis (PTSS). Ook psychisch letsel telt mee, al is dat vaak lastiger aan te tonen.

Welke schade valt onder letselschade?

Letselschade bestaat uit twee delen: materiële schade en immateriële schade. Samen vormen ze jouw schadeposten.

Materiële schade

Dit is de schade die je in geld kunt uitdrukken. De meest voorkomende posten:

Immateriële schade (smartengeld)

Immateriële schade is schade die je niet in bonnetjes kunt vangen: pijn, verdriet, angst, littekens en verminderd levensgenot. De vergoeding daarvoor heet smartengeld en is geregeld in artikel 6:106 van het Burgerlijk Wetboek.

Smartengeld is bedoeld als erkenning. Het maakt niet ongedaan wat er is gebeurd, maar het benoemt wél dat het ongeval impact heeft gehad op jouw leven.

Wanneer heb je recht op een schadevergoeding?

Of je recht hebt op een vergoeding, hangt af van jouw situatie. In grote lijnen kijken we naar drie punten:

1. Is er een ander aansprakelijk? Iemand moet een fout hebben gemaakt of op grond van de wet verantwoordelijk zijn. Denk aan de bestuurder die geen voorrang verleende (artikel 6:162 BW, de onrechtmatige daad) of de werkgever die zijn zorgplicht niet nakwam (artikel 7:658 BW).
2. Is er een verband tussen het ongeval en je klachten? De schade moet een gevolg zijn van het ongeval. Dit noemen we causaal verband.
3. Is er daadwerkelijk schade? Kosten, inkomensverlies, hulpbehoefte of leed.

In het verkeer geldt bovendien extra bescherming voor fietsers en voetgangers. Word je als niet-gemotoriseerde verkeersdeelnemer aangereden door een auto, motor of scooter, dan wordt volgens artikel 185 van de Wegenverkeerswet minimaal de helft van je schade vergoed, ook als je zelf een fout maakte. Voor kinderen tot 14 jaar geldt in beginsel zelfs een volledige vergoeding.

Had je zelf ook een aandeel in het ongeval? Dan kan een deel van de schade voor eigen rekening blijven. Dat heet eigen schuld (artikel 6:101 BW). Het betekent zelden dat je niets krijgt, vaak gaat het om een verdeling.

Let op de termijn. Een letselschade vordering verjaart in principe drie tot vijf jaar nadat je weet dat je schade hebt én wie daarvoor aansprakelijk is. Wacht dus niet te lang met het inwinnen van advies. Twijfel je of jouw zaak nog op tijd is? Vraag het gerust na, ook als het ongeval alweer jaren geleden is.

Hoe verloopt een letselschadeclaim?

Een letselschadezaak volgt bijna altijd dezelfde route:

1. Gesprek en dossier opbouwen. We bespreken wat er is gebeurd en verzamelen bewijs: het schadeformulier, een politierapport, foto’s, getuigen en medische informatie.
2. De tegenpartij aansprakelijk stellen. We stellen de veroorzaker of zijn verzekeraar schriftelijk aansprakelijk. De verzekeraar onderzoekt de zaak en laat weten of aansprakelijkheid wordt erkend.
3. De schade in kaart brengen. We komen bij je thuis om te bespreken wat het letsel voor jouw dagelijks leven betekent: je werk, je gezin, je hobby’s, de hulp die je nodig hebt. Vaak wordt een medisch adviseur ingeschakeld om de klachten te beoordelen.
4. Voorschotten regelen. Lopen de kosten op terwijl de zaak nog loopt? Dan vragen we tussentijdse betalingen aan, zodat je niet in de financiële problemen komt tijdens je herstel.
5. Onderhandelen en afwikkelen. Zodra je hersteld bent of duidelijk is wat het letsel voor de toekomst betekent, de zogenoemde medische eindsituatie, onderhandelen we over het eindbedrag. Meestal wordt de zaak in overleg geregeld. Een gang naar de rechter is bij letselschade zelden nodig.

Hoe lang dit duurt, verschilt sterk. Een gebroken enkel die netjes geneest, is soms binnen een jaar geregeld. Bij langdurig of blijvend letsel duurt de afwikkeling langer, simpelweg omdat pas later duidelijk is wat de gevolgen zijn.

Hoe wordt de hoogte van de schadevergoeding bepaald?

Er bestaat geen tabel waarin je opzoekt wat een gebroken been oplevert. De vergoeding wordt per persoon berekend, en dat is precies de bedoeling: jouw situatie is anders dan die van iemand anders met hetzelfde letsel.

Voor de materiële schade worden alle schadeposten opgeteld en onderbouwd met bewijs: loonstroken, facturen, jaarcijfers, verklaringen. Bewaar dus goed alle bonnetjes van de kosten die je hebt moeten maken als gevolg van jouw geleden schade. Bij inkomensverlies wordt gekeken naar het verschil tussen de situatie mét en zonder ongeval, soms tientallen jaren vooruit.

Voor het smartengeld bestaat geen formule. Juristen en rechters vergelijken jouw zaak met eerdere uitspraken bij vergelijkbaar letsel. Daarvoor wordt het Smartengeldboek van de ANWB gebruikt, waarin rechterlijke uitspraken per letsel soort zijn gebundeld. Sinds kort is daar de zogenoemde Rotterdamse schaal bijgekomen, die per categorie een bandbreedte aangeeft.

Factoren die meewegen zijn onder meer de ernst en de duur van het letsel, je leeftijd, blijvende beperkingen, littekens en de gevolgen voor je werk en sociale leven.

Wil je een concreter beeld van wat gebruikelijk is? Bekijk dan onze pagina over letselschade bedragen.

Waarom kiezen voor Dammers & Verlaan Letselschade?

Mariska Dammers en Andrea Verlaan richtten Dammers & Verlaan in 2018 op, na jarenlange ervaring bij een grote rechtsbijstandsverzekeraar. Ze wilden het anders doen: kleinschalig, persoonlijk en met tijd voor het verhaal achter het dossier.

Wat dat in de praktijk betekent:

• Eén vast aanspreekpunt. Je krijgt geen wisselende dossierbehandelaars, maar je eigen contactpersoon die bereikbaar is.
• Wij komen naar jou toe. We bespreken jouw situatie het liefst bij je thuis, zodat we echt zien wat het letsel betekent.
• Aangetoonde kwaliteit. We zijn in het bezit van het Nationaal Keurmerk Letselschade en staan ingeschreven als Register-Expert Personenschade bij het NIVRE.
• Duidelijke taal en duidelijke afspraken. Je hoort van ons wat realistisch is, ook als dat niet het antwoord is dat je hoopte.
• Cliënten waarderen ons met een 9,6. Gebaseerd op onafhankelijke beoordelingen via Feedback Company.

Vanuit ons kantoor in Tilburg helpen we mensen in heel Nederland.

Veelgestelde vragen over letselschade

Wat valt precies onder letselschade?

Alle schade door lichamelijk of psychisch letsel: medische kosten, verlies van inkomen, huishoudelijke hulp, reiskosten, beschadigde spullen en smartengeld voor pijn en verdriet.

Hoe lang heb ik om letselschade te claimen?

Meestal vijf jaar vanaf het moment dat je bekend bent met zowel de schade als de aansprakelijke partij. In bepaalde situaties gelden andere termijnen, dus vraag het bij twijfel na.

Moet ik belasting betalen over mijn letselschadevergoeding?

Over het algemeen niet. De letselschadevergoeding is een netto vergoeding en die hoef je niet op te geven in Box 1.  De vergoeding geldt niet als inkomen. Zet je het bedrag op een spaarrekening, dan kan het wel meetellen voor je vermogen in box 3.

Heb ik ook recht op een vergoeding als ik zelf een fout maakte?

Vaak wel, al kan een deel van de schade dan voor eigen rekening blijven. Voor bepaalde verzekeringen, zoals de SVI, maakt het niet uit wie de fout maakte. Voor fietsers en voetgangers gelden in het verkeer bovendien extra beschermingsregels.

Kan ik nog van belangenbehartiger wisselen als mijn zaak al loopt?

Ja. Je bent nergens aan gebonden en mag je dossier laten overnemen als je niet tevreden bent.

Benieuwd wat er in jouw situatie mogelijk is?

Je hoeft niet eerst uit te zoeken wie aansprakelijk is of hoe hoog je schade is. Bel of mail ons gerust, dan bespreken we samen wat er is gebeurd en wat wij voor je kunnen betekenen. Het gesprek is gratis en vrijblijvend, zodat jij je kunt richten op je herstel.

Direct gratis advies of bel 013 303 9010.